Chín con người. Một cuộc họp. Một quyết định có ý nghĩa lịch sử. Đó là câu chuyện về những đảng viên đã tham gia thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên ở Phú Yên vào ngày 05/10/1930.
.jpg)
Tại nhà đồng chí Phan Lưu Thanh ở xóm Đồng Bé, thôn Phước Long, xã Xuân Long, cuộc họp toàn thể đảng viên được tổ chức. Từ cuộc họp này, Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên ở Phú Yên chính thức ra đời.
Chín đảng viên của Chi bộ gồm: Phan Lưu Thanh, Bùi Xuân Cảnh, Việt Hồng – tức Phan Ngọc Bích, Nguyễn Thạnh, Nguyễn Phục Hưng, Nguyễn Hữu Tánh, Nguyễn Diệp, Nguyễn Thị Hảo và Phan Cao Lâm. Đồng chí Phan Lưu Thanh được bầu làm Bí thư Chi bộ.
Trong điều kiện hoạt động cách mạng còn nhiều khó khăn, những người cộng sản đầu tiên ở Phú Yên đã xác định những nhiệm vụ cụ thể. Chi bộ đề ra chương trình hoạt động gồm tuyên truyền tôn chỉ, mục đích của Đảng đến công nhân, nông dân, trí thức, học sinh; tổ chức và phát triển các hội quần chúng; lãnh đạo quần chúng đấu tranh, lựa chọn quần chúng ưu tú để kết nạp Đảng và huấn luyện đảng viên phương pháp công tác bí mật. Những nội dung ấy cho thấy ngay từ khi mới thành lập, Chi bộ đã hướng hoạt động vào việc xây dựng cơ sở, tập hợp lực lượng và tuyên truyền, giác ngộ quần chúng.
Từ 9 đảng viên ban đầu, tổ chức Đảng tại Phú Yên tiếp tục phát triển. Đến tháng 01/1931, Tỉnh ủy lâm thời Phú Yên được thành lập. Sự phát triển đó tạo cơ sở để phong trào cách mạng tại địa phương tiếp tục được tổ chức và lan rộng.
96 năm đã đi qua. Những con người của cuộc họp lịch sử năm ấy đã trở thành một phần của lịch sử quê hương. Tên tuổi của họ được lưu lại cùng địa danh Đồng Bé – Phước Long, nơi Chi bộ Đảng đầu tiên ở Phú Yên ra đời.
Ngày nay, khi đứng trước di tích lịch sử nơi thành lập Chi bộ, thế hệ sau có thể hình dung về một cuộc họp diễn ra trong hoàn cảnh đặc biệt của đất nước và quê hương. Một cuộc họp tưởng như chỉ diễn ra trong một không gian nhỏ, nhưng từ đó mở ra một chặng đường mới của phong trào cách mạng ở Phú Yên.
Lịch sử đôi khi bắt đầu từ những điều rất giản dị. Và cuộc họp của 9 người cộng sản tại xóm Đồng Bé ngày 05/10/1930 chính là một dấu mốc như thế./.
